Бидний төслүүд

Чацарганы мод бут, чацарганы бүтээгдэхүүнүүд Анжа Жүүлчины Баазад

Экологи, байгаль орчныг хамгаалах төслүүдийг дэмждэг Анжа Жүүлчины Бааз нь Монголын гайхамшигт ургамал болох чацарганыг тариалан ургуулахад цаг хугацаа, эрх хүчээ дайчилж байна.

Hippophae rhamnoides хэмээх ботаникийн нэртэй чацаргана нь олон эмчилгээний чанартай: Үүнд: үрэвслийн эсрэг, микробын эсрэг, өвчин намдаах, эд эс нөхөн төлжилтийг дэмжих зэрэг. Чацаргана нь витамин С, Е, антиоксидант болон үндсэн тосны хүчлээр баялаг. Чацарганы навч, жимс хоёуланг нь ундаа, дарш, гоо сайхны бүтээгдэхүүн, малын тэжээл, эм үйлдвэрлэхэд ашигладаг.  Эдгээрийг клиникийн туршилтад саяхан төдийгүй 1950-мад онд Орост туршиж байсан байна. Ази, Европын орнуудад чацарганыг ашиглан арав гаруй эм үйлдвэрлэдэг нь шингэн, нунтаг, хатуу, лаа, цацлага зэрэг хэлбэрээр авах боломжтой.

Эрүүл мэндийн ач холбогдолтойн дээр чацаргана нь байгаль орчинд ашиг тустай. Global Facilitation Unit for Underutilized Species (cgiar.org) байгууллагын тайланд дурдаснаар Хятадын хойд хэсэг, Монголын өргөн уудам талд чацарганыг байгалийн томоохон нөөц болгон ашигладаг. Зарим бүс нутаг өмнө нь ойн бүрхүүлтэй байсан ч одоо үнэндээ ой модгүй болоод байна. Хөрсний элэгдэл асар их явагдаж, хөрсийг барьж тогтоох зорилгоор олон төрлийн мод бут сөөг тарьж байсан оролдлогууд ажилтгүй болсон. Гэтэл чацаргана нь хатуу уур амьсгалд тэсвэртэйн дээр шимгүй хөрсөнд урт үндэс боловсруулан (азотоо хөрсөнд үлдээн) ургадаг ургамал юм. Амьтан, шувуудын олон төрлийнх нь хувьд чацаргана ньтэжээлийн эх үүсвэр болж, хоргодох байр нь ч болдог.  Монгол оронд олон зэрлэг амьтад, тухайлбал туулай, үнэг зэрэг амьтад  чацарганы ойд үүрээ засдаг байна.

Анжа Жүүлчины Баазад чацарганы модноос гадна энэхүү гайхамшигт ургамлаар орон нутагт үйлдвэрлэсэн тос, ликёр, органик жүүс, органик тос, чацарганы цай зэрэг бүтээгдэхүүн худалдан авах боломжтой.